Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| TOPLUM BESLENMESİNDE MESLEKİ UYGULAMALAR | BES4110719 | Güz Dönemi | 2+10 | 7 | 7 |
| Ders Programı | Salı 08:40-09:30 Salı 09:40-10:30 Çarşamba 08:40-09:30 Çarşamba 09:40-10:30 Çarşamba 10:40-11:30 Çarşamba 11:40-12:30 Çarşamba 13:40-14:30 Çarşamba 14:40-15:30 Çarşamba 15:40-16:30 Çarşamba 16:40-17:30 Cuma 08:40-09:30 Cuma 09:40-10:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Dr.Öğr.Üye. Kadriye TOPRAK |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı, toplumun beslenme durumu ve beslenme alışkanlıklarının saptanması, değerlendirilmesi ve yorumlanması, yeterli ve dengeli beslenme konusunda birey ve toplumun bilinçlendirilmesi ve eğitimidir. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Halk sağlığı beslenmesinde temel kavramlar ve diyetisyenin toplumdaki rolü,Birinci basamak sağlık hizmetlerinde beslenme tarama ve izlem protokolleri,Toplumun beslenme durumunun saptanmasında epidemiyolojik yöntemler,Beslenme odaklı halk sağlığı programlarının planlanması ve yönetimi,Gıda güvencesi ve sürdürülebilir beslenme politikalarının analizi,Halk sağlığında davranış değiştirme modelleri ve eğitim stratejileri,Toplum beslenmesinde savunuculuk ve politika geliştirme süreçleri,Kırılgan gruplarda (yaşlılar, mülteciler vb.) beslenme risklerinin yönetimi,Okul sağlığı ve adölesan beslenmesine yönelik müdahale programları,Anne ve çocuk sağlığı izleminde antropometrik verilerin yorumlanması,Kronik hastalıkların önlenmesinde toplum tabanlı beslenme müdahaleleri,Yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarında beslenme hizmetleri,Saha uygulamalarının etik ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi,Toplum beslenmesi projelerinin sonuç raporlarının hazırlanması ve sunumu; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Toplumun beslenme durumunun, beslenme alışkanlıklarının saptanması, değerlendirilmesini, yorumlanmasını çözümler | ||
| 2. Bireyin, toplumun yeterli-dengeli beslenme konusunda bilinçlendirilmesini, beslenmeye bağlı hastalıkların önlenmesi için toplumun bilinç düzeyinin artırılması konularını temellendirir | ||
| 3. Halk sağlığı alanında çalışan sağlık profesyonelleri ile birlikte çalışarak ekip çalışması yürütür | ||
| 4. Eğitim materyallerini hazırlayarak sunar | ||
| 5. Veri toplama, değerlendirme, rapor hazırlama aşamalarını gerçekleştirir |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Halk sağlığı beslenmesinde temel kavramlar ve diyetisyenin toplumdaki rolü | |
| 2 | Birinci basamak sağlık hizmetlerinde beslenme tarama ve izlem protokolleri | |
| 3 | Toplumun beslenme durumunun saptanmasında epidemiyolojik yöntemler | |
| 4 | Beslenme odaklı halk sağlığı programlarının planlanması ve yönetimi | |
| 5 | Gıda güvencesi ve sürdürülebilir beslenme politikalarının analizi | |
| 6 | Halk sağlığında davranış değiştirme modelleri ve eğitim stratejileri | |
| 7 | Toplum beslenmesinde savunuculuk ve politika geliştirme süreçleri | |
| 8 | Kırılgan gruplarda (yaşlılar, mülteciler vb.) beslenme risklerinin yönetimi | |
| 9 | Okul sağlığı ve adölesan beslenmesine yönelik müdahale programları | |
| 10 | Anne ve çocuk sağlığı izleminde antropometrik verilerin yorumlanması | |
| 11 | Kronik hastalıkların önlenmesinde toplum tabanlı beslenme müdahaleleri | |
| 12 | Yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarında beslenme hizmetleri | |
| 13 | Saha uygulamalarının etik ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi | |
| 14 | Toplum beslenmesi projelerinin sonuç raporlarının hazırlanması ve sunumu |
| Kaynak |
| 1. Toprak, İ., Şentürk, Ş., Yüksel, B., Özer, H., Çakır, B., & Bideci, E. (2002). Toplumun beslenmede bilinçlendirilmesi saha personeli için toplum beslenmesi programı eğitim materyali. T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü & Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü 2. Baysal, A. (2022). Beslenme (21. baskı). Hatiboğlu Yayınevi 3. Edelstein, S. (2018). Nutrition in public health: A handbook for developing programs and services (4th ed.). Jones & Bartlett Learning 4. Lawrence, M., & Worsley, T. (Eds.). (2020). Public health nutrition: From principles to practice (2nd ed.). Routledge 5. T.C. Sağlık Bakanlığı. (2022). Türkiye beslenme rehberi (TÜBER). Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1243. 6. World Health Organization. (2024). World health statistics 2024: Monitoring health for the SDGs. World Health Organization |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Beslenme ve diyetetik alanındaki temel bilgi ve kanıta dayalı güncel gelişmeleri araştırma, uygulama, doğruluk, güvenilirlik ve geçerliliğini değerlendirme bilgisine sahiptir | X | |||||
| 2 | Beslenme ve diyetetik alanında disipline özgü eğitim ile kazandıkları teorik bilgileri pratik uygulama alanlarında kullanabilme ve eğitim materyalleri geliştirebilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 3 | Bireylerin enerji ve besin öğesi gereksinimlerini bilimsel yöntemlerle saptama, yeterli ve dengeli beslenme kuralları doğrultusunda bireye özgü beslenme plan ve programını geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 4 | Diyetisyenlik mesleğini etkileyen plan, politika, yasa, yönetmelik ve mevzuatları izleyebilme becerisine sahiptir. Toplumun beslenme durumunun saptanmasına yönelik yöntemleri kullanarak, sağlığın korunması, iyileştirilmesi ve geliştirilmesi için besin ve beslenme plan ve politikası geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 5 | Hasta bireylerin beslenme durumlarını değerlendirme ve klinik bulgularına dayalı olarak beslenme açısından yorumlayabilme ve hastaya özgü tıbbi beslenme tedavileri geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 6 | Üretim tüketim zincirinde birey ve toplumun besin kalitesine etki eden etmenleri değerlendirebilme ve besin güvenliği, güvencesine yönelik standartlar ve yasal düzenlemeleri uygulayabilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 7 | Beslenme ve diyetetik alanıyla ilgili sorunları saptama, temel bilgileri derinlemesine düşünme, uygulamaya geçirme, özellikle problem çözme ve karar verme becerisine sahip olma, araştırma projesi oluşturabilme, bilgi toplama ve rapor hazırlama sürecinde güncel teknolojileri, bilgisayar ve bilgi işlem becerilerini kullanma, mantığa ve kanıta dayalı veri sunabilme becerisine sahiptir. Akademik çalışmalar veya uygulama temelli yöntemler ile eğitim öğretim verebilir. | X | |||||
| 8 | Beslenme ve diyetetik alanında edindiği güncel bilgi ve becerileri kullanarak bireyin, grubun, kurumun ve toplumun beslenme durumunu saptar, değerlendirir, yorumlar, çözüm yolları üretir, bireysel tıbbi beslenme tedavisi uygular, sağlık ve sosyal alanlarda ulusal ve uluslararası tüm paydaşlarla ekip çalışması yapar, etik kurallara göre hareket eder. | X | |||||
| 9 | Hedef grubun enerji ve besin ögesi gereksinimlerini göz önünde tutarak, beslenme ve diyetetik açısından değerlendirerek, toplu beslenme yapılan kurumlarda menü planlaması yapar ve yiyeceklerin satın alınmasından servisine kadar tüm aşamalarda besin güvenliğine dikkat ederek, uygun hizmet sunumunu teknolojik gelişmelerden de faydalanarak sağlar. | ||||||
| 10 | Bireyi ve toplumu güvenli ve sağlıklı yiyecekler seçmeye teşvik edecek stratejiler geliştirir, uygular, ilgili eğitim materyallerini hazırlar ve günceller. | X | |||||
| 11 | Ürün geliştirme, besin analizi ve kalitesini etkileyen etmenlere yönelik laboratuvar uygulamaları yapar, yorumlar ve yasal düzenlemelere göre değerlendirir. | ||||||
| 12 | Tüm yaşam döngüsü boyunca bireylerin ve toplumun sağlıklı beslenme bilincinin oluşturulması ve bilgi düzeyinin arttırılmasına yönelik araştırma, proje ve programları planlar, yönetir, değerlendirir, izler, raporlar ve ekip çalışmalarına liderlik eder, ulusal ve uluslararası besin ve beslenme plan ve politikalarının oluşturulmasına destek verir. | X | |||||
| 13 | Görevini mesleki sorumluluk ve etik değerler çerçevesinde gerçekleştirir, yaşam boyu öğrenmenin önemini benimseyerek bilim, teknoloji ve sağlık konusundaki gelişmeleri takip ederek kendini sürekli geliştirir. | X | |||||
| 14 | Beslenme ve diyetetik alanında bireysel ve/veya ekip çalışmalarındaki uygulamaların doğruluğunu göstermek için bilgilerini kullanır, gerekçeler ve kanıtlar sunarak düşünce ve görüşlerini sözlü ve yazılı olarak açık bir şekilde ifade eder ve tüm paydaşlarla etik ilkeler doğrultusunda iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | Farklı yaş gruplarındaki hasta bireylerin sosyokültürel ve ekonomik yapısını, beslenme alışkanlıklarını dikkate alarak interdisipliner yaklaşım içerisinde bireye uygun tıbbi beslenme tedavisini planlar, uygular, izler ve değerlendirir. Klinik araştırmalara katılır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| TOPLUM BESLENMESİNDE MESLEKİ UYGULAMALAR | BES4110719 | Güz Dönemi | 2+10 | 7 | 7 |
| Ders Programı | Salı 08:40-09:30 Salı 09:40-10:30 Çarşamba 08:40-09:30 Çarşamba 09:40-10:30 Çarşamba 10:40-11:30 Çarşamba 11:40-12:30 Çarşamba 13:40-14:30 Çarşamba 14:40-15:30 Çarşamba 15:40-16:30 Çarşamba 16:40-17:30 Cuma 08:40-09:30 Cuma 09:40-10:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Dr.Öğr.Üye. Kadriye TOPRAK |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı, toplumun beslenme durumu ve beslenme alışkanlıklarının saptanması, değerlendirilmesi ve yorumlanması, yeterli ve dengeli beslenme konusunda birey ve toplumun bilinçlendirilmesi ve eğitimidir. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Halk sağlığı beslenmesinde temel kavramlar ve diyetisyenin toplumdaki rolü,Birinci basamak sağlık hizmetlerinde beslenme tarama ve izlem protokolleri,Toplumun beslenme durumunun saptanmasında epidemiyolojik yöntemler,Beslenme odaklı halk sağlığı programlarının planlanması ve yönetimi,Gıda güvencesi ve sürdürülebilir beslenme politikalarının analizi,Halk sağlığında davranış değiştirme modelleri ve eğitim stratejileri,Toplum beslenmesinde savunuculuk ve politika geliştirme süreçleri,Kırılgan gruplarda (yaşlılar, mülteciler vb.) beslenme risklerinin yönetimi,Okul sağlığı ve adölesan beslenmesine yönelik müdahale programları,Anne ve çocuk sağlığı izleminde antropometrik verilerin yorumlanması,Kronik hastalıkların önlenmesinde toplum tabanlı beslenme müdahaleleri,Yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarında beslenme hizmetleri,Saha uygulamalarının etik ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi,Toplum beslenmesi projelerinin sonuç raporlarının hazırlanması ve sunumu; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Toplumun beslenme durumunun, beslenme alışkanlıklarının saptanması, değerlendirilmesini, yorumlanmasını çözümler | ||
| 2. Bireyin, toplumun yeterli-dengeli beslenme konusunda bilinçlendirilmesini, beslenmeye bağlı hastalıkların önlenmesi için toplumun bilinç düzeyinin artırılması konularını temellendirir | ||
| 3. Halk sağlığı alanında çalışan sağlık profesyonelleri ile birlikte çalışarak ekip çalışması yürütür | ||
| 4. Eğitim materyallerini hazırlayarak sunar | ||
| 5. Veri toplama, değerlendirme, rapor hazırlama aşamalarını gerçekleştirir |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Halk sağlığı beslenmesinde temel kavramlar ve diyetisyenin toplumdaki rolü | |
| 2 | Birinci basamak sağlık hizmetlerinde beslenme tarama ve izlem protokolleri | |
| 3 | Toplumun beslenme durumunun saptanmasında epidemiyolojik yöntemler | |
| 4 | Beslenme odaklı halk sağlığı programlarının planlanması ve yönetimi | |
| 5 | Gıda güvencesi ve sürdürülebilir beslenme politikalarının analizi | |
| 6 | Halk sağlığında davranış değiştirme modelleri ve eğitim stratejileri | |
| 7 | Toplum beslenmesinde savunuculuk ve politika geliştirme süreçleri | |
| 8 | Kırılgan gruplarda (yaşlılar, mülteciler vb.) beslenme risklerinin yönetimi | |
| 9 | Okul sağlığı ve adölesan beslenmesine yönelik müdahale programları | |
| 10 | Anne ve çocuk sağlığı izleminde antropometrik verilerin yorumlanması | |
| 11 | Kronik hastalıkların önlenmesinde toplum tabanlı beslenme müdahaleleri | |
| 12 | Yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarında beslenme hizmetleri | |
| 13 | Saha uygulamalarının etik ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi | |
| 14 | Toplum beslenmesi projelerinin sonuç raporlarının hazırlanması ve sunumu |
| Kaynak |
| 1. Toprak, İ., Şentürk, Ş., Yüksel, B., Özer, H., Çakır, B., & Bideci, E. (2002). Toplumun beslenmede bilinçlendirilmesi saha personeli için toplum beslenmesi programı eğitim materyali. T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü & Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü 2. Baysal, A. (2022). Beslenme (21. baskı). Hatiboğlu Yayınevi 3. Edelstein, S. (2018). Nutrition in public health: A handbook for developing programs and services (4th ed.). Jones & Bartlett Learning 4. Lawrence, M., & Worsley, T. (Eds.). (2020). Public health nutrition: From principles to practice (2nd ed.). Routledge 5. T.C. Sağlık Bakanlığı. (2022). Türkiye beslenme rehberi (TÜBER). Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1243. 6. World Health Organization. (2024). World health statistics 2024: Monitoring health for the SDGs. World Health Organization |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Beslenme ve diyetetik alanındaki temel bilgi ve kanıta dayalı güncel gelişmeleri araştırma, uygulama, doğruluk, güvenilirlik ve geçerliliğini değerlendirme bilgisine sahiptir | X | |||||
| 2 | Beslenme ve diyetetik alanında disipline özgü eğitim ile kazandıkları teorik bilgileri pratik uygulama alanlarında kullanabilme ve eğitim materyalleri geliştirebilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 3 | Bireylerin enerji ve besin öğesi gereksinimlerini bilimsel yöntemlerle saptama, yeterli ve dengeli beslenme kuralları doğrultusunda bireye özgü beslenme plan ve programını geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 4 | Diyetisyenlik mesleğini etkileyen plan, politika, yasa, yönetmelik ve mevzuatları izleyebilme becerisine sahiptir. Toplumun beslenme durumunun saptanmasına yönelik yöntemleri kullanarak, sağlığın korunması, iyileştirilmesi ve geliştirilmesi için besin ve beslenme plan ve politikası geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 5 | Hasta bireylerin beslenme durumlarını değerlendirme ve klinik bulgularına dayalı olarak beslenme açısından yorumlayabilme ve hastaya özgü tıbbi beslenme tedavileri geliştirebilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 6 | Üretim tüketim zincirinde birey ve toplumun besin kalitesine etki eden etmenleri değerlendirebilme ve besin güvenliği, güvencesine yönelik standartlar ve yasal düzenlemeleri uygulayabilme bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 7 | Beslenme ve diyetetik alanıyla ilgili sorunları saptama, temel bilgileri derinlemesine düşünme, uygulamaya geçirme, özellikle problem çözme ve karar verme becerisine sahip olma, araştırma projesi oluşturabilme, bilgi toplama ve rapor hazırlama sürecinde güncel teknolojileri, bilgisayar ve bilgi işlem becerilerini kullanma, mantığa ve kanıta dayalı veri sunabilme becerisine sahiptir. Akademik çalışmalar veya uygulama temelli yöntemler ile eğitim öğretim verebilir. | X | |||||
| 8 | Beslenme ve diyetetik alanında edindiği güncel bilgi ve becerileri kullanarak bireyin, grubun, kurumun ve toplumun beslenme durumunu saptar, değerlendirir, yorumlar, çözüm yolları üretir, bireysel tıbbi beslenme tedavisi uygular, sağlık ve sosyal alanlarda ulusal ve uluslararası tüm paydaşlarla ekip çalışması yapar, etik kurallara göre hareket eder. | X | |||||
| 9 | Hedef grubun enerji ve besin ögesi gereksinimlerini göz önünde tutarak, beslenme ve diyetetik açısından değerlendirerek, toplu beslenme yapılan kurumlarda menü planlaması yapar ve yiyeceklerin satın alınmasından servisine kadar tüm aşamalarda besin güvenliğine dikkat ederek, uygun hizmet sunumunu teknolojik gelişmelerden de faydalanarak sağlar. | ||||||
| 10 | Bireyi ve toplumu güvenli ve sağlıklı yiyecekler seçmeye teşvik edecek stratejiler geliştirir, uygular, ilgili eğitim materyallerini hazırlar ve günceller. | X | |||||
| 11 | Ürün geliştirme, besin analizi ve kalitesini etkileyen etmenlere yönelik laboratuvar uygulamaları yapar, yorumlar ve yasal düzenlemelere göre değerlendirir. | ||||||
| 12 | Tüm yaşam döngüsü boyunca bireylerin ve toplumun sağlıklı beslenme bilincinin oluşturulması ve bilgi düzeyinin arttırılmasına yönelik araştırma, proje ve programları planlar, yönetir, değerlendirir, izler, raporlar ve ekip çalışmalarına liderlik eder, ulusal ve uluslararası besin ve beslenme plan ve politikalarının oluşturulmasına destek verir. | X | |||||
| 13 | Görevini mesleki sorumluluk ve etik değerler çerçevesinde gerçekleştirir, yaşam boyu öğrenmenin önemini benimseyerek bilim, teknoloji ve sağlık konusundaki gelişmeleri takip ederek kendini sürekli geliştirir. | X | |||||
| 14 | Beslenme ve diyetetik alanında bireysel ve/veya ekip çalışmalarındaki uygulamaların doğruluğunu göstermek için bilgilerini kullanır, gerekçeler ve kanıtlar sunarak düşünce ve görüşlerini sözlü ve yazılı olarak açık bir şekilde ifade eder ve tüm paydaşlarla etik ilkeler doğrultusunda iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | Farklı yaş gruplarındaki hasta bireylerin sosyokültürel ve ekonomik yapısını, beslenme alışkanlıklarını dikkate alarak interdisipliner yaklaşım içerisinde bireye uygun tıbbi beslenme tedavisini planlar, uygular, izler ve değerlendirir. Klinik araştırmalara katılır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |